22 Mayıs 2026 Cuma
facebookinstagramtwitter

Soru-cevap

212

Haccın rükünleri nelerdir?

Haccın Rükünleri Nelerdir?

Hac, İslam’ın beş temel esasından beşincisidir. Akıllı, ergenlik çağına ulaşmış ve gücü yeten her Müslümana farz olan büyük bir ibadettir. Dünyanın dört bir yanındaki Müslümanlar, bu yüce farizayı yerine getirmeyi ve peygamberlerin izinden yürümeyi büyük bir özlemle beklerler. Ancak haccın sahih ve kabul olması için bazı temel rükünlerinin (farzlarının) eksiksiz yerine getirilmesi gerekir.
Peki, haccın geçerli olması için yerine getirilmesi gereken rükünler nelerdir?


Haccın Dört Temel Rüknü

İslam alimleri, haccın dört temel rüknü (farzı) olduğu konusunda ittifak etmişlerdir. Bunlar yerine getirilmeden yapılan hac geçerli sayılmaz.

  1. İhram:
    Hacca veya umreye niyet etmek ve ihram elbisesine girmektir. Erkekler dikişsiz iki parça beyaz kumaş (izar ve rida) giyer, kadınlar ise sade ve örtücü kıyafetlerini giyerler. İhram, belirlenmiş mikat denilen sınırlardan başlatılır. Bu niyetle birlikte kişi artık ihram yasaklarına uyarak ibadet haline girer.
  2. Arafat’ta Vakfe:
    Haccın en önemli rüknüdür. Nitekim Peygamber Efendimiz (s.a.v.) şöyle buyurmuştur:
    “Hac Arafat’tır.”
    (Tirmizî, Hac: 64)
    Arafat vakfesi, Zilhicce’nin dokuzuncu günü güneşin zevalinden (öğle vakti) onuncu günün fecrine (sabahına) kadar devam eder. Hacı bu süre içinde Arafat sınırları içinde bir an bile bulunsa, vakfesini yerine getirmiş olur. Bu vakit, dua, zikir ve tevbe ile Allah’a yönelme vaktidir.
  3. Tavaf-ı İfada (Ziyaret Tavafı):
    Arafat’tan dönüp Müzdelife’de konakladıktan ve Bayram günü Cemre-i Akabe taşlandıktan sonra Kâbe’yi yedi defa tavaf etmektir. Bu tavaf, Allah’a yönelmenin ve O’nun yüceliğini simgeleyen en önemli ibadetlerden biridir.
  4. Sa’y (Safa ile Merve Arasında Koşu):
    Safa tepesinden başlayarak Merve tepesine kadar gidip gelmek şeklinde yapılan yedi turdan oluşur. Bu ibadet, Hz. Hacer’in oğlu İsmail için su arayışını sembolize eder ve Allah’a güvenin (tevekkülün) bir göstergesidir.

Sonuç

Bu dört rüknü — ihram, Arafat vakfesi, ifada tavafı ve sa’y — eksiksiz yerine getiren kişi, haccını doğru biçimde eda etmiş olur. Hacca gidecek her Müslüman, bu esasları iyi öğrenmeli ve sünnete uygun olarak yerine getirmeye özen göstermelidir. Böylece haccı makbul olur ve Allah’ın katında büyük mükafat kazanır.