Soru-cevap

Hac Menasiki Sırasıyla

Hac ibadeti, İslam’ın beş temel esasından biridir. Bu büyük ibadeti yerine getirmek isteyen her Müslüman, onun aşamalarını ve hükümlerini iyi bilmelidir. Hac, iman dolu bir yolculuktur ve Peygamber Efendimiz’in (s.a.v) sünnetine uygun şekilde yerine getirilmelidir.

Hac Menasiki Sırasıyla

Hac ibadeti Zilhicce ayının 8. gününde (Terviye Günü) başlar ve 13. gününe (Teşrik Günlerinin sonu) kadar devam eder. Bu süre zarfında hacıların gerçekleştirmesi gereken aşamalar aşağıdaki gibidir:

1. İhrama Girmek (Zilhicce’nin 8. Günü)

• Dikişli elbiseleri çıkarma: Erkekler, dikişsiz iki beyaz bez (izar ve rida) giyer; kadınlar ise vücut hatlarını belli etmeyen sade ve kapalı elbiseler giyer.
• Yıkanmak ve güzel koku sürünmek (sünnet): İhrama girmeden önce gusül almak ve erkeklerin vücutlarına güzel koku sürmeleri müstehaptır.
• Niyet ve telbiye: Hacı, bulunduğu mikat mahallinden hac niyetiyle ihrama girer ve “Lebbeyk Allahumme Lebbeyk...” diyerek telbiyeye başlar. Telbiye, Akabe Cemresi taşlanana kadar devam eder.

2. Mina’ya Gitmek (Zilhicce’nin 8. Günü)

• Hacılar, ihrama girdikten sonra Mina’ya giderler.
• Namazlar: Mina’da beş vakit namaz kısaltılarak (kasr) kılınır ve gece orada geçirilir.

3. Arafat’ta Vakfe (Zilhicce’nin 9. Günü)

• Arafat’a hareket: Güneş doğduktan sonra Mina’dan Arafat’a gidilir.
• Vakfe: Haccın en büyük rüknüdür. Güneşin zevalinden (öğle vakti) ertesi sabah fecrin doğuşuna kadar Arafat sınırları içinde bir süre bulunmak şarttır.
• Namaz: Öğle ve ikindi namazı birlikte ve kısaltılarak (cem ve kasr) kılınır.
• Dua ve niyaz: Gün boyunca bolca dua, istiğfar ve tövbe edilir.

4. Müzdelife’de Gecelemek (Zilhicce’nin 9. Gecesi)

• Arafat’tan çıkış: Güneş battıktan sonra hacılar Müzdelife’ye gider.
• Namaz: Akşam ve yatsı namazı, yatsı vaktinde cem edilerek kılınır.
• Geceleme: Hacılar sabah namazına kadar Müzdelife’de kalır. Zayıf ve kadın hacılar gece yarısından sonra ayrılabilir.
• Taş toplama: Cemrelerde kullanılmak üzere yedi küçük taş toplanabilir.

5. Büyük Cemreyi Taşlama (Zilhicce’nin 10. Günü – Kurban Bayramı)

• Sabah namazından sonra hacılar Mina’ya döner ve Büyük Cemre (Akabe Cemresi)’ne yedi taş atar.
• Her atışta “Allahu Ekber” denir.

6. Kurban Kesmek (Zilhicce’nin 10. Günü)

• Hedy (kurban) kesilir. Bu, temettu‘ veya kıran haccı yapanlara vaciptir; ifrad haccı yapanlara ise vacip değildir.

7. Saç Kesmek veya Kısaltmak (Zilhicce’nin 10. Günü)

• Erkekler saçlarını tamamen tıraş eder veya kısaltır.
• Kadınlar saç uçlarından parmak ucu kadar keser.
• Böylece birinci tahallül (ihramdan kısmen çıkış) gerçekleşir.

8. İfada Tavafı (Zilhicce’nin 10. Günü ve Sonrası)

• Bu tavaf, haccın rüknüdür ve yapılmadan hac tamam olmaz.
• Kâbe’nin etrafında yedi şavt dönülür, başlangıç ve bitiş noktası Hacerü’l-Esved’dir.
• Erkekler ilk üç şavtta hafif koşar (remel).

9. Safa ile Merve Arasında Sa‘y

• Tavaftan sonra (veya daha önce yapılmadıysa) sa‘y yapılır.
• Hacı, Safa tepesinden başlar, Merve’ye gider ve geri döner.
• Gidiş-geliş toplam yedi şavttır; bitiş Merve’dedir.
• Erkekler yeşil direkler arasında kısa koşu (hervele) yapar.

10. Teşrik Gecelerinde Mina’da Geceleme

(Zilhicce’nin 11, 12 ve 13. Geceleri)

• Hacılar Mina’da kalır.
• İsteyenler iki gece (11 ve 12) kalıp erken çıkabilir (nefir-i evvel).
• Geceleri Mina’da geçirmek vaciptir.

11. Teşrik Günlerinde Cemreleri Taşlama

(Zilhicce’nin 11, 12 ve 13. Günleri)

• Her gün güneşin zevalinden sonra üç cemre (küçük, orta, büyük) taşlanır.
• Her birine yedi taş atılır.
• Küçük ve orta cemreden sonra dua edilir.

12. Veda Tavafı (Mekke’den Ayrılmadan Önce)

• Mekke’den ayrılmadan önce yapılan son tavaftır.
• Hacının Kâbe’yi yedi defa tavaf etmesi gerekir.
• Sadece lohusa ve adetli kadınlar bu tavaftan muaftır.

Bu sıralamayı takip eden kimse, Peygamber Efendimiz’in (s.a.v) sünnetine uygun olarak haccını tamamlamış olur. Allah Teâlâ’dan, yapılan haccı kabul etmesini ve günahları bağışlamasını dileriz.